Automatyczny monitoring akustyczny w praktyce

Cele kursu

Celem kursu jest zdobycie wiedzy oraz praktycznych umiejętności niezbędnych do prowadzenia automatycznego monitoringu akustycznego, z uwzględnieniem jego zalet i ograniczeń. Uczestnicy nauczą się samodzielnego planowania badań, obsługi automatycznych rejestratorów dźwięku oraz rejestracji dźwięków środowiska (pejzażu dźwiękowego) w terenie. Ponadto zdobędą podstawowe umiejętności analizy nagrań pejzażu dźwiękowego.

Tematyka kursu

·         podstawy BHP analizy bioakustycznej (zasady bezpiecznej pracy ze sprzętem) oraz podstawowe zasady badań terenowych (ze szczególnym zwróceniem uwagi na właściwe zachowanie się uczestników podczas aktywności terenowych)

·         podstawy komunikacji dźwiękowej owadów prostoskrzydłych, płazów bezogonowych, ptaków i ssaków,

• transmisja dźwięków w środowisku naturalnym oraz ich percepcja przez człowieka,
• rejestracja pejzażu dźwiękowego z wykorzystaniem automatycznych rejestratorów dźwięku, w tym konfiguracja i kalibracja rejestratorów oraz rozmieszczenie ich w terenie,
• analiza nagrań pejzażu dźwiękowego, obejmująca pracę ze spektrogramami, manualne rozpoznawanie gatunków, automatyczne rozpoznawanie gatunków oraz wykorzystanie wskaźników akustycznych.

Efekty uczenia się

Uczestnicy kursu zdobędą podstawową wiedzę z zakresu biologii i ekologii zwierząt, bioakustyki oraz ekoakustyki. W szczególności omówione zostaną:

·         podstawy bezpiecznej pracy ze sprzętem do analizy bioakustycznej, bezpieczne i etyczne zachowanie się uczestników w terenie (również, aby nie płoszyć i nie niepokoić zwierząt)

·         podstawy komunikacji dźwiękowej zwierząt, funkcje sygnałów dźwiękowych oraz ich klasyfikacja,

• dobowe i sezonowe wzorce aktywności wokalnej zwierząt oraz związane z nimi zmiany prawdopodobieństwa wykrycia poszczególnych gatunków,
• zagadnienia związane z transmisją sygnałów dźwiękowych w środowiskach lądowych oraz ich percepcją przez człowieka,
• podstawy rejestracji i analizy dźwięku.

Uczestnicy kursu nabędą również praktyczne umiejętności związane z planowaniem i realizacją automatycznego monitoringu akustycznego oraz analizą nagrań pejzażu dźwiękowego. W szczególności uczestnicy będą potrafili:

·         dobrać odpowiedni sprzęt oraz parametry nagrywania w zależności od celu badawczego,

• zaplanować rozmieszczenie punktów rejestracji w terenie,
• przeprowadzić kalibrację i programowanie rejestratorów dźwięków,
• pracować z nagraniami dźwiękowymi oraz spektrogramami,
• rozpoznawać wybrane gatunki zwierząt na podstawie wokalizacji,
• wykorzystywać automatyczne metody wykrywania i rozpoznawania wokalizacji gatunków,
• oceniać skuteczność automatycznych metod rozpoznawania gatunków,
• stosować wskaźniki akustyczne służące do oceny złożoności przestrzeni akustycznej i bioróżnorodności,
• przygotować raport lub prostą analizę dotyczącą bioróżnorodności wokalizujących zwierząt.

Metody pracy

• wykłady multimedialne,
• zajęcia laboratoryjne z wykorzystaniem automatycznych rejestratorów dźwięku,
• zajęcia laboratoryjne z wykorzystaniem komputera, obejmujące analizę dźwięku (wymagana biegłość w obsłudze komputera),
• zajęcia praktyczne w terenie – rejestracja pejzażu dźwiękowego,
• praca w grupach nad projektem.