Cele kursu
- społecznościowych jako elementu codziennych praktyk kulturowych, ze szczególnym uwzględnieniem zróżnicowanych sposobów rozumienia algorytmów rekomendacji, ekonomii uwagi oraz języka współczesnych trendów internetowych;
- zrozumienie mediów społecznościowych jako obiektów współtworzonych przez zróżnicowane praktyki materialno-dyskursywne, w ramach których technologie platformowe, treści użytkowników oraz interakcje społeczne współkształtują komunikację, relacje społeczne oraz międzypokoleniowe formy porozumiewania się, w tym praktyki charakterystyczne dla młodszych użytkowników sieci;
- nabycie praktycznych kompetencji w zakresie zarządzania obecnością online, obejmujących m.in. świadome korzystanie z platform, kontrolę jakości korzystania z mediów społecznościowych oraz podstawowe strategie refleksyjnego uczestnictwa w kulturze cyfrowej;
- rozwijanie umiejętności rozpoznawania i krytycznej analizy współczesnych zjawisk kultury internetowej, takich jak memy, viralowe formaty wideo (np. TikTok) oraz trendy medialne, a także mechanizmów organizujących obieg treści w mediach społecznościowych (np. infinite scrolling), praktyk użytkowników (np. platform swinging) oraz sposobów ich kulturowego problematyzowania (np. pojęcie brain rot).
- wypracowanie rozumiejącej i odpowiedzialnej postawy wobec uczestnictwa w świecie, w którym media cyfrowe zajmują coraz ważniejsze miejsce, obejmującej autorefleksję, budowanie tożsamości cyfrowej oraz dbanie o dobrostan psychiczny.
Tematyka kursu
1. Media społecznościowe jako element codziennych praktyk kulturowych
- sposoby funkcjonowania platform w życiu codziennym; zróżnicowane sposoby rozumienia obecności mediów społecznościowych we współczesnym świecie, a także style korzystania z mediów cyfrowych w różnych grupach użytkowników.
2. Język współczesnych trendów internetowych
– memy, viralowe formaty wideo (np. TikTok), trendy medialne oraz sposoby ich kulturowego problematyzowania (np. pojęcie brain rot).
3. Praktyki użytkowników i obieg treści w mediach społecznościowych
– platform swinging, strategie (nie)widzialności, udostępnianie i komentowanie treści
4. Komunikacja i relacje w środowisku cyfrowym.
– wpływ mediów społecznościowych na relacje społeczne i międzypokoleniowe; praktyki charakterystyczne dla młodszych użytkowników sieci
5. Algorytmy rekomendacji i ekonomia uwagi
– personalizacja przekazu, infinite scrolling oraz ich wpływ zaangażowanie i obieg informacji.
6. Współtworzenie mediów społecznościowych przez technologie i praktyki użytkowników
– media społecznościowe jako obiekty materialno-dyskursywne; relacje między infrastrukturą platform, treściami wideo i interakcjami społecznymi.
7. Dezinformacja i analiza treści online
– fake news, zagadnienie (przeciw)wiedzy oraz podstawowe narzędzia weryfikacji informacji.
8. Auto(n)etnografia cyfrowa
- prowadzenie dziennika własnego uczestnictwa w mediach społecznościowych.
9. Zarządzanie obecnością online i dobrostan psychiczny
– (auto)refleksyjne uczestnictwo w kulturze cyfrowej, higiena cyfrowa, budowanie tożsamości cyfrowej
Efekty uczenia się
Po zakończeniu kursu, jego uczestnik/uczestniczka:
- zna podstawowe pojęcia oraz mechanizmy funkcjonowania mediów społecznościowych jako elementu codziennych praktyk kulturowych, w tym związane z algorytmami rekomendacji, ekonomią uwagi oraz językiem współczesnych trendów internetowych;
- rozumie media społecznościowe jako obiekty współtworzone przez technologie platformowe, treści użytkowników oraz złożone praktyki społeczne, a także dostrzega relacyjne powiązania między infrastrukturą platform, obiegiem treści i komunikacją społeczną;
- potrafi analizować współczesne zjawiska kultury internetowej, takie jak memy, viralowe formaty wideo (np. TikTok), trendy medialne oraz mechanizmy organizujące obieg treści w mediach społecznościowych;
- rozpoznaje podstawowe praktyki użytkowników w środowisku cyfrowym, w tym strategie (nie)widzialności, udostępniania treści oraz platform swinging, oraz rozumie ich znaczenie kulturowe i społeczne;
- posiada praktyczne umiejętności zarządzania własną obecnością online, obejmujące świadome korzystanie z platform, refleksję nad nawykami cyfrowymi oraz podstawowe strategie higieny cyfrowej;
- potrafi krytycznie oceniać treści obecne w mediach społecznościowych, w tym rozpoznawać zjawiska dezinformacji, fake newsów i przeciwwiedzy oraz stosować podstawowe narzędzia weryfikacji informacji;
- potrafi prowadzić autorefleksyjną auto(n)etnografię oraz wypracowuje indywidualne strategie korzystania z mediów społecznościowych z troską o odpowiedzialne uczestnictwo w sieci.
Metody pracy
- Wykład konwersatoryjny – wprowadzanie kluczowych pojęć i teorii w dialogu z uczestnikami.
- Dyskusja – moderowane rozmowy wokół analizowanych zjawisk, refleksji z dzienników auto(n)etnograficznych oraz bieżących przykładów z przestrzeni cyfrowej.
- Metoda analizy przypadków – interpretacja konkretnych zjawisk medialnych (np. memów, viralowych kampanii, TikToków, fake newsów).
- Metoda badawcza (dociekania naukowego) – auto(n)etnograficzne podejście do analizy kultury cyfrowej: obserwacja siebie jako uczestnika mediów społecznościowych, dokumentowanie doświadczeń, emocji i decyzji związanych z codzienną obecnością online.
- Metoda projektu – opracowanie dziennika autoetnograficznego, indywidualnej strategii refleksyjnego korzystania z mediów społecznościowych oraz przedstawienie jej w formie podsumowania podczas wspólnej sesji refleksyjnej.
- Demonstracje dźwiękowe i/lub wideo – analiza materiałów audiowizualnych jako przykładów kultury cyfrowej.
- Metody aktywizujące – burze mózgów, mapy myśli, technika „kuli śniegowej”, miniwarsztaty z wykorzystaniem narzędzi online do rozpoznawania dezinformacji, refleksyjnych praktyk cyfrowych oraz tworzenia indywidualnych „zasad korzystania z Internetu”.
• kluczowe spostrzeżenia i obserwacje dotyczące własnego uczestnictwa w kulturze mediów społecznościowych;
• refleksje nad hybrydycznością rzeczywistości cyfrowej oraz wpływem mediów na życie codzienne;
• wnioski oraz wyprowadzone na ich podstawie propozycje indywidualnych strategii korzystania z mediów społecznościowych, które zostaną omówione z prowadzącym.